امتیاز مثبت
۰
 
معاون آموزش و پژوهش دانشکده علوم قرآنی ملایر
تحقیق، برای هدف تعالی جامعه باشد/متوقف کردن مدرک به پژوهش، غیر پژوهشگری است
به گزارش پایگاه قرآنی - دانشگاهی ایحاء به نقل از ایسنا ، معاون آموزشی پژوهشی دانشکده علوم قرآنی ملایر به مناسبت هفته پژوهش، گفت و گویی را با ایسنا انجام داده است که گزیده ای از آن را می خوانید:
تاریخ انتشار : چهارشنبه ۱۷ آذر ۱۳۹۵ ساعت ۱۳:۳۹
کد مطلب: 6234
 
 

هفته پژوهش و روز دانشجو را به شما استاد ارجمند و همکاران دانشگاهیتان تبریک می گوییم.

بنده هم این روزهای ارزشمند را که با فرارسیدن ربیع المولود و بهار شادی اهل بیت، زادروز پیامبر مهربانی ها، هفته وحدت و آغاز امامت مهدی آل محمد همراه شده به شما و همکاران رسانه ای تان تبریک و تهنیت عرض می کنم.
در واقع علم و دانش در گرو رسالت و نبوت الهی است. اگر روز دانشجو را جشن می گیریم یعنی روز بزرگداشت آموزش و فراگیری علوم و دانش ها را جشن گرفته ایم. روز دانشجو روز دانش و بینش و سپس فهم و عمل است. هیچ دانشی بدون وحی و نبوت در نهاد بشر نهاده نشده و اولین انسان ـ که پیامبر نیز بود ـ مفتخر به آیه «علّم الاسماء» (سوره بقره/۳۱) است. خدا معلّم اوّل و انبیا فراگیران این دانشگاه باشکوه اند. من نیز این روز با عظمت را تبریک می گویم.

لطفاً در رابطه با وضعیت و جایگاه پژوهشی دانشکده علوم قرآنی ملایر توضیح بدهید.

 دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم، در کشور و جهان اسلام از موقعیت قابل توجهی برخوردار است و دانشکده علوم قرآنی ملایر جزء کوچکی از آن به شمار می رود. با این توصیف، دانشکده ملایر در سطح استان همدان تنها مجموعه ای است که به طور مستقل در زمینه علوم قرآن و تفسیر کار می کند. البته دانشگاه بوعلی همدان نیز در زمینه علوم قرآنی در ضمن بقیه رشته ها فعالیت هایی دارد. دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم از جهت تأسیس و پشتیبانی به سازمان اوقاف مربوط و از جهت ساختار و تشکیلات به وزارت علوم منسوب است. همایش های علمی بین المللی کاری در سطح جهان است که همه ساله توسط این دانشگاه با همکاری اوقاف رقم می خورد و مقالات بسیار زیاد، عمیق و اثرگذاری در آن تولید می شود. در سطح دانشگاهی نیز پروژه ها و پایان نامه ها و رساله های بسیاری پا به عرصه وجود می گذارند که تنها در این دانشکده بیش از ۵۰۰ جلد از این دست را می توان یافت. این درحالی است که مجموع دانشجویان کارشناسی و ارشد برادر و خواهر در این دانشکده امسال قریب سیصد نفر و فارغ التحصیلان حدود هشتصد نفر هستند. با این حال ذخیره عظیمی از نگاشته های ارزنده دانشجویان چشم هر بیننده ای را خیره می کند. کتاب‌خانه تخصصی علوم قرآنی این دانشکده، دارای ۱۴ هزار جلد کتاب در صدها عنوان متنوع علوم قرآنی است و به عنوان قطب پژوهش قرآنی در شهرستان ملایر قابل اعتناست. پژوهش در اینجا تا حدی ارجمند است که یکی از استادان محترم هیأت علمی به صورت تمام وقت و یک استاد مدعو در دو روز کاری برای پیگیری تحقیقات دانشجویان فعال شده اند. به جز آن سایر استادان نیز به طور متفرقه پاسخگوی نیازهای پژوهشی دانشجویان هستند. افتخار این دانشکده انجام تحقیقات دانشجویی در کنار عناوین درسی در اکثر کلاس هاست.

از جهت پژوهشی اساتید و هیأت علمی در چه وضعیتی هستند؟

 این دانشکده دارای پنج نفر هیأت علمی تمام وقت و حدود پنجاه استاد در زمینه های مختلف است. این استادان در طول سال با برگزاری کرسی های آزاد اندیشی و کنفرانس ها و سخنرانی ها، میزگرد، مناظره، کارگاه های پژوهشی، شیوه های فیش نویسی، نرم افزارهای پژوهشی، آموزش پایان نامه نویسی، جلسات تحلیل سیاسی، گفتمان مهدویت، پاسخ به شبهات عقیدتی و فکری و برنامه های تخصصی در خدمت قرآن و نظام مقدس جمهوری اسلامی هستند. این دانشکده از مدعوین برجسته علمی و سیاسی اجتماعی در سطح کشوری و استانی بهره می گیرد. یکی از بهترین کارهای انجام شده این است که هر دوشنبه از ساعت ده تا دوازده برنامه های جامعی در سطح کل دانشجویان برگزار شده است که حضور صدها نفری دانشجویان و استادان گواه حسن انجام آنهاست.

درباره مقالات و تولیدات مکتوب و امتیازات دانشکده هم توضیح بفرمایید.

 مقالات تولیدی و چاپ شده از استادان و دانشجویان این دانشکده در همایش ها و مجلات علمی تخصصی هم قابل توجه است. برخی از دانشجویان ما صاحب مدال و رتبه در همایش های علمی پژوهشی شده و استادان نیز به طور متداول در نگارش مقالات علمی و تخصصی فعّال هستند که باید آمار دقیقی از آن بعداً ارائه شود. در این دانشکده رفاقت و انس ریاست و معاونان و استادان و دانشجویان عاملی است برای تدوین و تهیه مقالات مشترک.

اقدامات انجام شده در این راستا چه بوده؟

 در راستاری مقاله نویسی و پژوهش کارهایی انجام داده ایم. کلاس و کارگاه هایی که پیشتر عرض کردم مکرر برگزار شده و استقبال از مقالات و پایان نامه ها در بین استادان و دانشجویان بحمد الله خوب است. گرچه ما انتظارمان بسیار بیشتر از این حرفهاست. نکته ای را هم بگویم که نباید پژوهش را در خطی کردن کتاب های چاپی دانست! برخی استادان یا دانشجویان خودشان را با این حرفها گول می زنند. اگر یک نفر روحیه علمی و پژوهشی پیدا نکرده باشد و فقط از تحقیق اینترنت و نرم افزارهایی را بشناسد و گمان کند تحقیق یعنی این، قطعاً اشتباه کرده و به نظر ما یک محقق نیست. روحیه تحقیق یعنی «حرف بی حساب را قبول نکردن!» درحالی که الآن شما می بینید یک دانشجو یا حتی استاد یک پیام تلگرامی را در فضای مجازی اولاً به سادگی باور می کند سپس برای همه مشترکانش ارسال می کند، بدون آنکه ذره ای در آن حتی بیندیشد، چه رسد که تحقیق کند! پس مهم این است که دانشجو، حق فهم و حق گرا و حق جو و حقیقت یاب تربیت شود. برخی از ما در دانشگاه ها گاهی ناخواسته داریم دانشجویانی اینترنت خوان و یک عده زودباور را تربیت می کنیم. کسانی را که نوشته های بی بند و بار مجازی را وحی منزل می پندارند. چیزهایی را یک عده غول بی شاخ و دم در جهان می نویسند که ما باور کنیم تا اهداف آنها تأمین شود. آنگاه هرکسی آن را تکه تکه بنویسد و بیاورد و به یک متن پیوسته تبدیل کند اسمش را می گذاریم «تحقیـــــــــــق!» و آن را کمی غلیظ تر هم تلفظ می کنیم. اگر منابع ما از آن طرف آب باشد تحقیقش باآب و تاب تر است. اگر آن طرف آبی ها بخواهند از آن سوی آب بنویسند باید معارف ما را بنویسند ولی آنها هرگز مقلّد نیستند و تقلید را کار بدی می دانند! اقلاً باید به دانش جویان باید بیاموزی که مثل آنها باشند. یعنی از آن سوی آبی ها تقلید نکنند. یعنی خودشان باشند. یعنی وابسته نباشند. یعنی تلاش کنند. و یعنی تحقیق کنند نه رو نویسی هایی که حتی خودشان هم یکبار متن را نخوانده اند یا اگر اشتباهاً (!) خوانده اند نفهمیده اند. خلاصه اینها نه تحقیق است و نه پژوهش و نه هر اسم دیگر.

به نظر شما اهمیت پژوهش تا چه حد است؟

 همان طور که عرض شد پژوهش اگر درست انجام شود ما درست تصمیم می گیریم و به نتایج درست می رسیم. یک مدیر و تدبیرگر و سیاستمدار و رهبر و رییس و فرمانده وقتی درست تصمیم می گیرد و به مقدرات یک جامعه لباس تدبیر می پوشاند که اطلاعات درستی داشته باشد. تحقیق یعنی حقیقت واقع را پیدا کردن؛ در هر چیز. در آمارهای اجتماعی و سیاسی و فرهنگی و واقعیت های دینی و علمی و غیره. ما نمی دانیم الآن چند متر پارچه برای این کشور لازم داریم تا لباس بدوزیم! چرا که نمی دانیم چند نفر جمعیت داریم. چراکه آمار ما محققانه نیست. چراکه محقق پرورش نمی دهیم. چراکه معیارهای ما در تشخیص بومی نیست. تقلیدی است، نه تحقیقی! مشاهده می فرمایید؟ برای پوشاندن برهنه ما باید محقق باشیم. برای سیر کردن شکم مردم و تدبیر امور جامعه و سرکوب دشمن و تقویت دوست باید محقق باشیم و اطلاعات عملیات درستی داشته باشیم. پس تحقیق باید کاربردی و بومی و واقعی و صحیح و منطقی و دلسوزانه و برای هدف تعالی جامعه باشد نه برای جایزه و نمره و مدرک و پرکردن کاغذهایی به نام نشریات که خوانندگانش تنها نویسندگان آنها باشند!

به نظر شما وظایف دانشگاه ها در زمینه اشاعه فرهنگ پژوهش و پژوهشگری چیست؟

 دانشگاه ها باید استادان و شاگردان را ملتفت کنند که چه فاجعه ای به نام تحقیق و پژوهش دارد در کشور رقم می خورد. متوقف کردن مدرک به پژوهش، غیر پژوهشگری است. متوقف کردن نمره به پژوهشواره غیر از پژوهشگری دانشجو است. زمان های دور یک خاورشناس از هزاران کیلومتر آن طرف تر می آمده و بیست سال سی سال در یک منطقه می مانده تا مقدمات علمی استعمار را برای کشورش فراهم کند. عجیب است که آنان برای ظلمشان آن قدر پایدار بوده اند ولی ما برای حقمان این قدر سست و بی رمق هستیم! برخی وقتی سخن الگوپذیری از نخبگان الهی می شود، می گویند ما نباید مقلّد باشیم ولی سرتا پا مقلّدند. همه چیزشان حتی نوع فکر کردنشان هم تحمیلی است. کاش یک ذره مقلّد استعمارگرها بودیم. باید ما به خود بیاییم. بومی شویم. ایرانی شویم. مسلمان شویم. انسان و آزاداندیش شویم. مثل خودمان فکر کنیم نه مثل دشمنانمان! دوست را از دشمن بشناسیم. دانشگاه و نظام علمی کشور و نخبگان وظیفه دارند جامعه آتی کشور را از بلای خانمان سوز «کپی پیست» (copy & paste) در عرصه پژوهش یا همان تقلید کورکورانه به نام تحقیق نجات دهند. کشف روش های جدید و انحصار نوع تحقیق در هر رشته و نگاه جدید و صحیح به تحقیقات و کارآمد ساختن اساس پژوهش و تعریف جایگاه پژوهش در مدیریت کلان و برنامه ریزی و فرماندهی، همه و همه وظیفه دانشگاه هاست. همه پیشرفت ها متوقف بر تحقیق است.

با توجه که ۱۶ آذر روز دانشجو هم هست، چه توصیه ای در خصوص دانشجویان دارید؟

 خب، روز دانشجو روز علم و معرفت و علم اندوزی است. همه چیز در علم است. عمل محصول علم است. عمل بدون علم و متوقف بر شانس مساوی است با گمراهی و انحراف و سردرگمی. امیر المؤمنین در غرر الحکم می فرماید: «لا عبادة الا بالعلم.» هیچ عبادتی بدون علم پذیرفته نیست، و شاید تعبیر اینگونه باشد که اصلاً عبادت محقق نمی شود! جستن دانش کار واجبی است که پیامبر اسلام فرمود: «فریضة علی کل مسلم» ولی متأسفانه، ما مسلمانان عمل نکردیم ولی نامسلمان ها به این فرمایش عمل کردند. جستن دانش حتی در چین و حتی از گهواره تا گور و حتی از کافر یک وظیفه دینی است. گاهی می بینیم برخی استادان گله می کنند که دانشجویان مطالعه نمی کنند و با دانشگاه و کلاس آماده و استاد حاضر و غذا و خوابگاه و کتابخانه غنی، به دنبال دانش نیستند. انصافاً باید انسان خون بگرید برای آینده مملکتی که جوانانش دانش جو ـ به معنی واقعی کلمه ـ نباشند.

این قشر به عنوان آینده سازان مملکت از دید شما چه وظیفه ای دارند؟

 دانشجویان وظیفه دارند هر لحظه را غنیمت بدانند برای به دست آوردن دانشی که به تعبیر روایات اسلامی، «العلم سلطان» است و تسلط بر همه پدیده های عالم هستی را در پی دارد. فرصت دانشجویی را از کف نبازند و از استاد و کلاس و کتاب و منابع موجود، بهره صد در صدی ببرند و به بهانه های مختلف ـ هر نوع بهانه ای حتی دینی و معنوی ـ علم و کلاس و محضر استاد را تعطیل نکنند. تنها جایی که تملّق جایز است برای استاد است و آن هم برای اینکه از علم او بیشتر بهره ببرند نه برای نمره و چیزهای دیگر!
برخی اندیشمندان از روی خیرخواهی و ارشاد برای دانشگاه ها رسالت هایی را تعریف کرده اند.

به نظر شما رسالت دانشگاه ها در تربیت نسلی انقلابی و متخصص چیست؟

 تنها دانشگاه ها نباید برای تربیت نسل انقلابی کاری کنند. بلکه باید مردم ـ همه، چون انقلاب مال همه مردم بوده و هست ـ و مسؤولان و صدر و ذیل جامعه، تلاش کنند تا دستاورد پانزده سال انقلاب خمینی کبیر ـ رضوان الله علیه ـ و هشت سال دفاع مقدس شهیدان و جانبازان و ایثارگران را حفظ کنند و تعالی ببخشند. این کار جز با تخصص یافتن در علوم و دانش های مختلف امکان پذیر نیست. همه علوم نیز لازم اند؛ از علوم انسانی گرفته که رأس علوم است و می خواهد صاحبخانه را تربیت کند، تا علوم پزشکی و مهندسی که خانه کاشانه را می سازد و غیر آنها. شخص بدون تخصص هرچند متقی و مؤمن هم باشد کاری را از پیش نخواهد برد. دشمن نیز از این عنصر بی دانشی و بی تخصصی خیلی کمک می گیرد تا به نظام ضربه بزند و حتی ـ آنجاهایی که ما متخصص داریم ـ دانشمندان ما را هدف ترور و گلوله قرار می دهد.

در پایان از شما تشکر می کنم.

 من هم از حضرت عالی و همکارانتان تشکر می کنم.

Share/Save/Bookmark